In eerste instantie had ik geen geen idee hoe het kwam, dat ik er zoveel herinneringen aan had, maar al schrijvende, realiseerde ik me, dat het waarschijnlijk komt, doordat het een school [en klaslokaal] was, zoals je ze tegenwoordig in musea ziet en/of tegenwoordig wordt omschreven, als “een nostalgische school uit de jaren 50”. Veel realistischer, dan wat ik ervaren heb, tijdens de rest van mijn lagere BLO-school tijd. Die was namelijk het tegenovergestelde. [zie: Prof. H. Burgerschool-Amsterdam]
Het klaslokaal was typerend jaren 50. Groot met een hoog plafond en drie grote ramen aan de straatkant. Er stonden drie rijen banken in. Naar schatting stonden er in elke rij zes tot acht banken achter elkaar. Het geheel deed lomp en zwaar aan en het leek er op, dat al die banken op de een of andere manier aan elkaar bevestigd waren. Je zat met z`n tweetjes in een bank en als je wilde gaan zitten, schoof je er als het ware via de zijkant in. Onder je voeten bevond zich ook nog een plank, want je zat te hoog om met je voeten de vloer te bereiken. Ongeveer 30 cm onder het tafelblad bevond zich nog een tweede plank, zodat er onder het schrijfblad een soort kastje ontstond. Dat was niet fijn, want als je lang was, kon je met je benen geen kant op en zaten je knieën tegen het “kastje” aan. Op het bovenblad, zat midden bovenaan een [gedeelde] inktpot ingebouwd. Die zag eruit als een metalen rechthoekig plat bakje. Voor de helft zat daar een metalen schuifplaatje in, waarmee je de inktpot, die verdiept was gemonteerd, afsloot. De lessenaar van de meester stond voor het grote, losstaande en met hout omlijste schoolbord. Daaraan werden ook vaak de bekende schoolplaten van Jetses gehangen.
Gek eigenlijk dat ik dat allemaal nog weet. Het heeft blijkbaar toch wel indruk gemaakt. We gingen van maandag t/m zaterdag naar school. Maar dat was niet alles. Ik werd dat jaar ook nog naar de zondagsschool gestuurd. Dus nog een zevende dag in die verhipte schoolbanken. Vele bijbelse verhalen zal ik daar hebben aangehoord. Maar dat is niet de reden, dat ik me die dagen zo goed herinner. De zondagsschool was natuurlijk meer kerk dan school. En aan een kerk was onlosmakelijk een collecte verbonden. De collectebus, was de highlight van de dag. Het was een soort trommel in de vorm van een zittende Jezusfiguur met een ja-knikkend hoofd. Het werd ons kinderen op die manier wel heel aantrekkelijk gemaakt, om de muntjes in de sleuf te deponeren, waarna je, als het ware, met een vriendelijke hoofdknik werd bedankt, door Jezus himself.
Het grote schoolgebouw stond in de Fahrenheitstraat, waar ik, nadat ik de school vaarwel had gezegd, toch nog wel vaak kwam. Ik deed in die tijd, niets zo graag als rolschaatsen en had al gauw door, dat ik dat beter op een geasfalteerde straat kon doen, dan op de stoeptegels bij mij voor de deur. Zodoende bleef deze straat bij mij nog een poosje favoriet. In 1962 vertrok ik uit Amsterdam en de Prinses Julianaschool is er allang niet meer. Het pand is verbouwd tot kantoorruimtes voor bedrijven en kantoren.
Ik zat zonet, via Streetview, nog even in mijn oude buurt, die officieel “Amsteldorp” heet, te kijken. Het ligt een beetje in de diepte in Amsterdam-Oost en in het verleden, torende het Amstelstation er duidelijk bovenuit. Nu is het Amstelstation niet meer te zien en de toegang tot het buurtje is zowat onvindbaar tussen de hoge gebouwen van een zorgcentrum en een Boutique hotel. Maar ja, dat het er erg veranderd is, is geen wonder; ik spreek nu wel over 70 jaar terug.
Verder gaand met Streetview "reed" ik nog een keertje met mijn muis door de Fahrenheitstraat en zag ineens het pand op de hoek van de Torricellistraat, waar we luilakbollen haalden. Er is geen winkeltje meer, maar voor mij is het nog duidelijk herkenbaar. Ook ons "oude huis", staat nog fier overeind. De kolenhokken zijn verdwenen, maar de privacy is verzekerd, door lelijke hoge schuttingen, die de omgeving er beslist niet aantrekkelijker op maken. Zelfs de winkels aan de overkant hebben de tand des tijds doorstaan. Weliswaar hebben ze niet allemaal nog hetzelfde doel, maar ze zijn er nog wel.
Toch blijft dat buurtje mij trekken. Een paar maanden terug was ik er nog een keertje echt. Het was donker en het regende. Toch ging ik er heen, wat ik achteraf beter niet had kunnen doen. Het was helemaal niet leuk en de nostalgische herinneringen waren ver te zoeken. Toen ik de Fizeaustraat in reed, was mijn eerste reactie: "Oh, wat is het hier allemaal smal en vol met auto`s", terwijl ik eigenlijk niet wist, hoe snel ik er weer weg moest komen. Maar ja, ook dat kan gebeuren, want ik was duidelijk op het verkeerde moment, op de verkeerde plek. Toch zal ik daardoor mijn mooie herinneringen niet laten verstoren.
Foto school:
Collectie Stadsarchief Amsterdam-Oost
foto eigen collectie 1966
Prinses Julianaschool
Fahrenheitstraat 89-99 Geschreven: 9 oktober 2026
Dagtekening: 1952-heden